Jesus i Jerusalem

Gå inn i forteljinga

Sjå føre deg vegen inn i Jerusalem. Jesus sender to læresveinar etter eit fole, folket ropar, og til slutt går han stille omkring i tempelet.

Kommentar

Jesus sender to av læresveinane inn i landsbyen for å henta eit fole som står bunde. Ingen har ridi på det før. Og om nokon spør, skal dei seia at Herren treng det.

Eg har alltid likt den setninga. Herren treng det. Eit ungt dyr ved ei dør i ein landsby, som ingen har bruka til noko enno. Det er det han vel for å koma inn i byen.

Dei legg kappene sine på folet, og folk breier kleda sine og greiner på vegen. Dei som går føre og dei som går etter, ropar: Hosianna! Velsigna er han som kjem i Herrens namn!

Hosianna tyder eigentleg: Frels no. Det er eit rop om hjelp som har vorte til lovsong. Eg trur ikkje folket visste heilt kva dei ropa. Men orda var sanne likevel, sannare enn dei sjølve forstod.

Og så kjem det som eg alltid stansar ved. Jesus går inn i Jerusalem, inn på tempelplassen, og ser seg rundt på alt. Så, sidan det alt var seint, går han ut att til Betania med dei tolv.

Etter all jubelen står han stille og ser. Ingen tale, inga handling. Berre eit blikk over alt som var der. Eg tenkjer at det er slik han kjem inn i livet mitt òg. Ikkje alltid med ord med ein gong. Først ser han. Så kjem han att dagen etter.

Sjå nøye etter

Kva seier læresveinane om folet, og kva ropar folket om Jesus og riket? Kva gjer Jesus etter jubelen?

Til ettertanke

Kva vil det seia å ta imot Jesus som konge over mitt eige liv?

Saman

Korleis kan lovsongen vår få uttrykk i at vi stiller livet og det vi har til rådvelde for Jesus?

Lev det ut

Legg ei konkret oppgåve eller noko du eig fram for Jesus, og spør korleis det kan tena han og andre.

Gå inn i forteljinga

Les om fikentreet og fortset gjerne til hendinga i tempelet. Markus vender tilbake til treet i vers 20. Dei ulike delane kastar lys over kvarandre.

Kommentar

Neste morgon er Jesus svolten. Han ser eit fikentre med blad og går bort for å sjå om det er frukt på det. Men det er berre blad, for det var ikkje tida for fikener. Og han seier: Aldri meir skal nokon eta frukt av deg.

Eg vil vera ærleg: Dette er ein av dei tekstane eg har streva med. Det verkar urimeleg å forbanna eit tre fordi det ikkje ber frukt utanom tida. Eg har lese mange forklaringar, og nokre av dei hjelper.

Men eg trur ikkje eg skal gjera teksten for lett. Eg les han som eit teikn, ei handling som peikar ut over seg sjølv. Markus plasserer ho rett før Jesus går inn i tempelet. Og han kjem attende til treet etterpå.

Det eg sit att med, er bladverket. Eit tre som ser levande ut, som lovar noko, men som ikkje har noko å gje den som er svolten.

Eg kjenner att det i meg sjølv. Eg kan ha mykje som liknar liv: ord, aktivitet, eit fromt ytre. Og likevel kan nokon koma til meg svoltne og gå tomhendte bort.

Sjå nøye etter

Kva finn Jesus på treet? Kva seier kommentaren om samanhengen med tempelet? Skil mellom det teksten fortel og tolkinga av teiknet.

Til ettertanke

Kvar kan eit fromt ytre skjula at det manglar frukt i livet mitt?

Saman

Kva får menneske som kjem til fellesskapet vårt med svolt etter omsorg og håp?

Lev det ut

La eitt godt ord du brukar få uttrykk i ei konkret handling for eit menneske i dag.

Gå inn i forteljinga

Jesus går tilbake til tempelet. Sjå kva han stansar, og lytt til kva han seier huset skal vera.

Kommentar

Så kjem Jesus inn på tempelplassen og byrjar å driva ut dei som sel og kjøper. Han veltar borda til pengevekslarane og benkene til dei som sel duer.

Markus tek med ein detalj som dei andre evangelistane ikkje har: Han lét ingen bera noko gjennom tempelet. Tempelplassen hadde vorte ein snarveg, ein stad folk gjekk gjennom med varene sine. Han stansar det.

Så siterer han profeten: Huset mitt skal kallast eit bøns hus for alle folk. Men de har gjort det til ei røvarhòle.

For alle folk. Dette skjedde på den delen av tempelet der heidningane kunne koma. Den einaste plassen dei hadde, var fylt av handel og larm.

Eg tenkjer på kva som fyller det rommet i meg der eg skulle be. Travelheit, planar, alt eg skal ha gjort. Det er ikkje vondskap. Det er berre det at rommet har vorte ein gjennomgang. Og eg tenkjer på kor lett eit kristent fellesskap kan fyllast opp slik at det ikkje blir plass for den som kjem utanfrå og leitar.

Øvsteprestane og dei skriftlærde høyrer det og leitar etter ein måte å rydja han av vegen på. Dei er redde for han, står det, fordi heile folket var gripe av det han lærte.

Om kvelden går han ut av byen att.

Sjå nøye etter

Kva gjer Jesus, og kva skriftord bruker han? Legg merke til orda for alle folk og reaksjonen til leiarane.

Til ettertanke

Kva fyller rommet i meg der eg skulle søkja Gud i bøn?

Saman

Korleis kan vi gje både bøna og menneske som kjem utanfrå, rom i fellesskapet?

Lev det ut

Set av ei stund til bøn og be for eit folkeslag eller menneske utanfor det vanlege fellesskapet ditt.

Gå inn i forteljinga

Læresveinane ser det visna treet. Jesus talar om tru, bøn og tilgjeving. Les heile svaret hans.

Kommentar

Neste morgon går dei forbi fikentreet igjen. Det har visna heilt frå rota. Peter hugsar det og seier: Rabbi, sjå!

Jesus svarar: Ha tru på Gud.

Så talar han om å seia til fjellet at det skal kasta seg i havet, og om at alt ein bed om, skal ein tru at ein har fått. Det er store ord, og eg har ikkje alltid sett dei gå i oppfylling slik eg bad. Eg les dei ikkje som ein lovnad om at alt eg ønskjer, skal skje. Eg les dei som eit kall til å be med heile meg, utan å halda noko tilbake i reserve.

Men det er den siste setninga som har følgt meg mest: Når de står og bed, så tilgjev om de har noko imot nokon.

Det er underleg å lesa dette rett etter forteljinga om treet. Frå forbanning til tilgjeving, i løpet av nokre få vers. Men kanskje er det nett poenget. Den som bed, kan ikkje halda fast på bitterheit. Bøna og uforsonlegheita kan ikkje bu i same hjarta over tid.

Eg har stått og bede med ein nag i meg. Eg veit korleis det kjennest. Orda går opp, men noko heng att. Og eg har òg kjent kor det lettar når eg sleppte, ikkje fordi den andre fortente det, men fordi eg ikkje orka å bera det lenger inn i bøna.

Kanskje er det det fjellet eg oftast treng å be om at skal kastast i havet.

Sjå nøye etter

Kven skal trua vera retta mot? Kva seier Jesus at den som står og bed, skal gjera dersom han har noko imot nokon?

Til ettertanke

Kva ber eg på som eg treng å leggja fram for Gud og sleppa taket i?

Saman

Korleis kan vi hjelpa kvarandre til både frimodig bøn og tilgjeving?

Lev det ut

Be konkret for eit behov. Legg også fram for Gud ein relasjon der du ber på nag, og be om hjelp til å tilgje.

Gå inn i forteljinga

Leiarane spør kva fullmakt Jesus har. Han svarar med eit spørsmål om Johannes. Les samtalen dei fører seg imellom.

Kommentar

Jesus går omkring på tempelplassen, same staden der han dagen før velte borda. No kjem øvsteprestane, dei skriftlærde og dei eldste til han. Kva fullmakt har du til å gjera dette? Kven gav deg lov?

Det er eit rimeleg spørsmål. Dei hadde ansvaret for tempelet. Ein mann frå Galilea hadde kome inn og snudd opp ned på alt. Eg ville kanskje ha spurt det same.

Jesus svarar med eit spørsmål: Dåpen til Johannes, var han frå himmelen eller frå menneske? Svar meg.

Og så får vi høyra samtalen deira seg imellom. Seier vi frå himmelen, spør han kvifor vi ikkje trudde han. Seier vi frå menneske, blir folket sinte, for alle rekna Johannes for ein profet.

Eg legg merke til kva dei ikkje spør om. Dei spør ikkje kva som er sant. Dei spør kva det vil kosta å seia det. Heile samtalen handlar om konsekvensar, ikkje om Johannes.

Så svarar dei: Vi veit ikkje.

Eg har stor respekt for dei orda når dei er ærlege. Det finst mykje eg ikkje veit, og eg har lært at det ofte er det sannaste eg kan seia. Men her er dei ikkje ærlege. Dei veit godt kva dei meiner. Dei vil berre ikkje ta risikoen ved å seia det.

Eg kjenner meg att også her. Eg har rekna ut svar. Eg har vore vag der eg kunne ha vore tydeleg, fordi eg ikkje ville støyta nokon eller miste noko. Eg har kalla det klokskap. Men av og til var det berre frykt.

Jesus seier: Då seier heller ikkje eg dykk kva fullmakt eg har til å gjera dette.

Det er ikkje eit svar som stengjer døra heilt. Han har jo alt svara, på sin måte. Den som hadde vore ærleg om Johannes, hadde forstått kven Jesus var. Johannes peika på han. Men sanninga let seg ikkje tvinga fram hjå den som ikkje vil våga noko for henne.

Eg trur spørsmålet hans står att til meg. Ikkje kva som er trygt å seia om han, men kva eg eigentleg meiner. Og om eg torer å seia det høgt.

Sjå nøye etter

Kva avgjer kva leiarane vil svara? Kva skil eit ærleg eg veit ikkje frå svaret dei gjev her?

Til ettertanke

Kvar har eg vore vag av frykt, sjølv om eg visste kva eg meinte?

Saman

Korleis kan vi skapa rom for både ærleg uvisse og modige svar?

Lev det ut

Ver sannferdig i ein samtale der du elles ville ha gøymt deg bak eit uklart svar.

Gå inn i forteljinga

Jesus fortel om ein vingard eigaren har gjort klar. Les kva leigefolket gjer med utsendingane og til slutt med sonen.

Kommentar

Ein mann plantar ein vingard, set gjerde rundt, grev ut ei vinpresse og byggjer eit tårn. Så leiger han han bort og reiser utanlands.

Eg har alltid lagt merke til kor mykje eigaren har gjort før han reiser. Alt er klart. Leigefolket får ein ferdig vingard. Dei har ikkje bygt noko av det sjølve.

Når tida er inne, sender han ein tenar for å få sin del av avlinga. Dei slår han og sender han tomhendt bort. Han sender ein til, og ein til. Nokre blir slegne, nokre drepne. Og han held fram med å senda.

Til slutt har han berre éin att, sonen han elskar. Og han tenkjer: Dei vil vel ha vørdnad for son min.

Den setninga rører meg meir enn nokon annan i likninga. Det er nesten naivt. Etter alt som har skjedd, trur eigaren framleis at det finst noko godt i dei. Eg trur det er slik Gud er. Han gjev ikkje opp håpet om oss, sjølv når all erfaring talar imot.

Eg tenkjer på livet mitt som ein slik vingard. Eg har ikkje sådd det meste av det som veks der. Det er lånt. Og spørsmålet er ikkje om eg eig det, men korleis eg tek imot dei som kjem for å minna meg om kven det høyrer til.

Steinen bygningsmennene vraka, har vorte hovudhjørnestein. Det som vart kasta ut, bèr no heile huset.

Sjå nøye etter

Kva har eigaren gjeve leigefolket? Kva seier Jesus om steinen som vart vraka, og korleis reagerer motstandarane?

Til ettertanke

Kva i livet mitt har eg teke imot som ei gåve, og korleis forvaltar eg det?

Saman

Korleis kan vi hjelpa kvarandre til å ta imot Sonen og forvalta det Gud har gjeve oss?

Lev det ut

Takk Gud for noko du har fått utan å ha skapt det sjølv. Bruk gåva til beste for eit anna menneske.

Gå inn i forteljinga

Spørsmålet om skatt er meint som ei felle. Jesus bed om ein mynt og fører samtalen vidare med eit spørsmål.

Kommentar

Nokre farisearar og herodianarar kjem med fine ord. Lærar, vi veit at du er sannferdig og ikkje tek omsyn til nokon. Så kjem fella: Er det rett å betala skatt til keisaren eller ikkje?

Jesus ser gjennom dei. Kvifor set de meg på prøve? Kom med ein denar, så eg får sjå han.

Eg har alltid lagt merke til at han ikkje har ein sjølv. Dei må henta mynten. Så spør han: Kven sitt bilete og namn er dette? Keisaren sitt.

Gjev då keisaren det som høyrer keisaren til, og Gud det som høyrer Gud til.

Folk har brukt dette ordet til mykje, om kyrkje og stat, om skatt og lydnad. Men det eg sit att med, er eit anna spørsmål som ligg under. Om mynten høyrer keisaren til fordi biletet hans står på han, kva høyrer då Gud til?

Det som ber Guds bilete. Mennesket. Meg.

Keisaren kan få myntane sine. Men eg kan ikkje gje Gud mindre enn meg sjølv. Det er ikkje eit krav som blir lagt på meg utanfrå. Det er berre å gje tilbake det som alltid var hans.

Sjå nøye etter

Kva spør Jesus om på mynten? Kva seier han om keisaren og Gud? Merk at tanken om mennesket som Guds bilete er refleksjonen i kommentaren.

Til ettertanke

Kva inneber det at eg sjølv høyrer Gud til?

Saman

Korleis kan det at mennesket ber Guds bilete, forma måten vi møter og omtalar andre på?

Lev det ut

Møt eit menneske du er usamd med, med respekt. Be Gud hjelpa deg å sjå verdien han har gjeve vedkomande.

Gå inn i forteljinga

Saddukearane bruker ei forteljing for å setja spørsmålet om oppstoda på spissen. Lytt til svaret Jesus gjev frå skriftene.

Kommentar

Saddukearane trur ikkje på oppstoda. Så dei kjem med ei historie som skal gjera heile tanken latterleg. Sju brør gifter seg etter tur med same kvinna, og alle døyr barnlause. Kven sin kone skal ho vera i oppstoda?

Jesus svarar at dei tek feil, fordi dei verken kjenner skriftene eller Guds kraft. I oppstoda gifter dei seg ikkje. Dei er som englane.

Så går han til den brennande tornebusken. Gud sa til Moses: Eg er Abrahams Gud, Isaks Gud og Jakobs Gud. Ikkje var. Er. Og han legg til: Han er ikkje ein Gud for døde, men for levande.

Eg har levd lenge nok til å ha mist mange. Foreldre, venner, folk eg har gått saman med i teneste. Når eg les denne teksten, tenkjer eg på dei. Gud sluttar ikkje å vera deira Gud fordi dei ikkje lenger er her. Relasjonen held. Det er ikkje eg som held han oppe med minna mine. Det er Gud som held han.

Eg veit ikkje korleis det blir. Jesus seier lite om det, og eg vil ikkje seia meir enn han. Men det han seier, er nok. Dei eg har mist, er ikkje borte for Gud.

Sjå nøye etter

Kva seier Jesus at dei ikkje kjenner? Kva lærer han gjennom orda til Moses om Abraham, Isak og Jakob?

Til ettertanke

Kva håp gjev Jesu ord meg når eg tenkjer på døden og dei eg har mist?

Saman

Korleis kan vi bera kvarandre i sorg og halda fram håpet utan å seia meir enn vi veit?

Lev det ut

Gje tid og omsorg til nokon som sørgjer. Les gjerne Jesu ord saman dersom vedkomande ønskjer det.

Gå inn i forteljinga

Ein skriftlærd kjem med eit spørsmål Jesus tek på alvor. Les både svaret frå Jesus og det mannen seier etterpå.

Kommentar

Ein skriftlærd har høyrt samtalen og ser at Jesus svarar godt. Så spør han, og eg trur han spør ærleg: Kva er det fyrste av alle boda?

Jesus svarar med ordet som kvar jøde bad morgon og kveld. Høyr, Israel! Herren vår Gud, Herren er éin. Du skal elska Herren din Gud av heile ditt hjarta, av heile di sjel, av heile din forstand og av all di kraft. Og det andre: Du skal elska nesten din som deg sjølv.

Heile. Heile. Heile. All. Eg har lese det mange gonger og tenkt at det ikkje er plass for noko avgrensa her. Ikkje ein del av tida, ein del av tankane, ein del av kjærleiken. Heile mennesket, vendt mot Gud. Og så, frå den same kjelda, mot nesten.

Den skriftlærde seier seg samd og legg til at dette er meir enn alle brennoffer og slaktoffer. Og Jesus ser at han har svara klokt og seier: Du er ikkje langt frå Guds rike.

Ikkje langt frå. Eg har lenge tenkt på kva det tyder. Det er ros. Men det er òg ei påminning om at ein kan vera nær utan å vera inne. Ein kan kunna alle dei rette orda, vera samd i alt, og likevel stå rett utanfor døra.

Eg trur skilnaden ikkje ligg i kunnskap. Den skriftlærde visste alt. Kanskje ligg skilnaden i å gå dei siste stega, frå å vera samd til å følgja.

Sjå nøye etter

Kva to bod nemner Jesus? Kva seier mannen om kjærleik og offer, og korleis svarar Jesus han?

Til ettertanke

Kva vil det seia å elska Gud med heile meg og nesten som meg sjølv i dag?

Saman

Korleis kan vi hjelpa kvarandre vidare frå å vera samde til å leva det Jesus lærer?

Lev det ut

Gjer ei konkret handling som søkjer det beste for ein annan. Lat henne springa ut av bøna og kjærleiken til Gud.

Gå inn i forteljinga

Jesus spør om Messias som Davids Herre og åtvarar så mot ein religiøs framferd som tener seg sjølv på kostnad av andre.

Kommentar

Jesus stiller eit spørsmål om Messias. Korleis kan han vera Davids son, når David sjølv kallar han Herre? Dei skriftlærde svarar ikkje. Men det står at den store folkemengda høyrde gjerne på han.

Så åtvarar han mot dei skriftlærde som likar å gå omkring i lange kappar og bli helste på torga, som vil ha dei fremste plassane i synagogane og heidersplassane i gjestebod. Dei et opp husa til enkjene og bed lange bøner for å bli sedde.

Eg les dette med ubehag, fordi eg veit at det gjeld meg òg. Eg har fått mykje merksemd i livet. Bøker, foredrag, folk som kjenner namnet mitt. Og eg har likt det. Eg har likt å bli helst på. Eg har sete på fremste benk.

Det er ikkje galt i seg sjølv. Men Jesus ser under det. Han ser kva det gjer med eit menneske når ein byrjar å leva for å bli sett. Og han set det rett ved sida av det verste: å tena seg sjølv på kostnad av dei svakaste.

Lange bøner for å bli sedde. Eg har kjent den freistinga òg. Å be med tanke på dei som høyrer. Då er det ikkje lenger bøn. Det er framføring.

Eg treng denne åtvaringa, og eg treng å høyra henne oftare enn eg gjer.

Sjå nøye etter

Kva seier David om Messias? Kva haldningar og handlingar åtvarar Jesus mot hjå dei skriftlærde?

Til ettertanke

Kvar søkjer eg å bli sett, framfor å søkja Gud og tena andre?

Saman

Korleis kan vi bruka innverknad til å verna dei svakaste og gje dei rom?

Lev det ut

Gjer ei teneste som ikkje treng merksemd eller takk. Be ei enkel bøn der du ikkje tenkjer på korleis ho høyrest ut.

Gå inn i forteljinga

Jesus set seg ned og ser på gåvene ved tempelkista. Les forteljinga i samanheng med åtvaringa mot å eta opp husa til enkjene.

Kommentar

Jesus set seg ned midt imot tempelkista og ser på folk som legg pengar i ho. Mange rike legg i mykje. Så kjem ei fattig enkje og legg i to små koparmyntar.

Han kallar på læresveinane. Denne enkja har lagt i meir enn alle dei andre. Dei gav av overflod. Ho gav av det ho trong, alt ho hadde å leva av.

Eg legg merke til at Jesus sit og ser. Han har tid til det. Midt i den siste veka, med alt som ventar, set han seg ned og ser kva folk gjev. Og han ser den som ingen andre ser.

Eg legg òg merke til kvar i evangeliet dette står. Rett før åtvara han mot dei som et opp husa til enkjene. No kjem ei enkje og gjev alt ho har til eit tempel som han nett har sagt skal gå under. Eg veit ikkje heilt kva eg skal gjera med det. Eg trur ikkje Jesus rosar systemet som tok pengane hennar. Men han ser henne. Han ser gåva og hjartet bak.

Eg har gjeve mykje av overflod. Det har kosta meg lite. Eg veit ikkje om eg nokon gong har gjeve slik ho gjorde, alt, utan å halda noko att.

Kanskje er det ikkje storleiken på gåva Jesus ser. Kanskje er det kor mykje av seg sjølv ein legg i henne.

Og så, rett etterpå, går dei ut av tempelet, og ein av læresveinane seier: Lærar, sjå for nokre steinar og for nokre bygningar!

Dei såg steinane. Han hadde sett enkja.

Sjå nøye etter

Kva ser Jesus i gåva til enkja som andre kan oversjå? Kva er skilnaden på det ho og dei rike gjev?

Til ettertanke

Kva lærer denne forteljinga meg om å sjå mennesket og hjartet bak ei gåve?

Saman

Korleis kan vi verdsetja det menneske gjev og samstundes ta vare på dei som har lite?

Lev det ut

Legg merke til ei lita gåve eller teneste nokon gjev. Takk for henne, og ver merksam på behov vedkomande sjølv har.

Gå inn i forteljinga

Ein læresvein blir gripen av storleiken på tempelet. Jesus seier at steinane ikkje skal bli ståande.

Kommentar

Dei går ut av tempelet, og ein av læresveinane seier: Lærar, sjå for nokre steinar og for nokre bygningar!

Eg forstår han. Han var frå Galilea, frå fiskarbåtar og små hus. Og der stod han framfor noko av det største menneske hadde bygt. Det må ha kjennest som om ingenting kunne rikka det.

Jesus svarar: Ikkje ein stein skal liggja att på den andre.

Eg har sett nok i livet til å vita at det han sa, ikkje berre gjaldt tempelet i Jerusalem. Eg har sett ting eg trudde var faste, gå i oppløysing. Kyrkjelydar som var fulle, står tomme. Rørsler som bar ei heil generasjon, finst ikkje lenger. Eg har sett menneske eg trudde var stolpar, falla.

Det er ikkje trist berre. Det er ei fridom i det òg. Om ikkje steinane varer, treng eg ikkje byggja livet mitt på dei. Då kan eg retta blikket mot han som stod og såg på steinane saman med læresveinen, og som visste kva som skulle stå att når alt anna var borte.

Sjå nøye etter

Kva legg læresveinen merke til, og kva svarar Jesus? Les gjerne dette saman med det Jesus nett har sett ved tempelkista.

Til ettertanke

Kva byggjer eg tryggleiken min på når det eg trudde var fast, kan falla?

Saman

Korleis kan vi støtta kvarandre når ei ordning eller eit fellesskap endrar seg eller går i oppløysing?

Lev det ut

Legg ei endring som uroar deg fram for Gud. Les eit ord frå Jesus som kan hjelpa deg å halda fast ved han.

Gå inn i forteljinga

Læresveinane spør om tidspunkt og teikn. Jesus lærer dei korleis dei skal møta forføring, uro og motstand.

Kommentar

Seinare sit Jesus på Oljeberget, rett overfor tempelet. Fire av læresveinane kjem til han og spør: Når skal dette skje? Og kva er teiknet?

Eg legg merke til at han ikkje svarar på det dei spør om. Han seier i staden: Sjå til at ingen fører dykk vill.

Mange skal koma i hans namn. Det skal vera krig og rykte om krig, jordskjelv og svolt. Men det er ikkje enden. Det er berre byrjinga på fødselsrier.

Eg har høyrt mange forkynnarar rekna ut tida. Eg har sett folk bli urolege, selja alt, venta på ein dato. Eg har sjølv kjent dragnaden mot å lesa nyheitene som teikn. Men Jesus gjev ingen kalender. Han gjev ei åtvaring mot dei som påstår å ha ein.

Så talar han om det som skal henda dei: Dei skal bli overgjevne til domstolar, slegne i synagogar, stilte fram for landshovdingar og kongar. Og han seier noko som eg trur har bore mange: Ver ikkje urolege for kva de skal seia. Det er ikkje de som talar, men Den heilage ande.

Eg har aldri stått for ein domstol for trua mi. Men eg har stått i samtalar der eg ikkje visste kva eg skulle seia, og kjent at orda kom likevel. Ikkje frå meg.

Den som held ut til enden, skal bli frelst. Ikkje den som skjønar alt. Den som held ut.

Sjå nøye etter

Kva åtvarar Jesus mot, og kva seier han om krig og uro? Kva lovnad gjev han om Anden når dei skal vitna?

Til ettertanke

Kva røyster formar frykta og forventningane mine? Korleis kan eg halda fast ved Jesu ord?

Saman

Korleis kan vi støtta kristne som møter motstand, og hjelpa kvarandre til å halda ut?

Lev det ut

Be for kristne som møter press eller forfølging. Les Jesu ord før du tek stilling til ein påstand som skaper frykt.

Gå inn i forteljinga

Jesus talar om naud og flukt. Legg merke til dei konkrete råda og menneska han nemner særskilt.

Kommentar

Så talar Jesus om ei tid då dei som er i Judea, må flykta til fjells. Den som er på taket, skal ikkje gå ned for å henta noko. Den som er ute på åkeren, skal ikkje venda om for å henta kappa si.

Det er rare, konkrete bilete midt i det store. Eg ser for meg ein mann som står ute på åkeren og tenkjer på kappa som heng heime. Han må la henne vera.

Og så seier Jesus noko som eg ikkje kan lesa utan å bli rørt: Ve dei som er med barn og dei som ammar i dei dagane. Og: Be om at det ikkje skal henda om vinteren.

Midt i talen om katastrofar tenkjer han på gravide kvinner og på kulde. Han tenkjer på kor vanskeleg det er å flykta med eit lite barn. Han tenkjer på vegar som blir glatte, og vind som går gjennom kleda.

Det seier meg noko om kven han er. Han som talar om verdas ende, har ikkje gløymt dei minste og mest sårbare. Han ber dei be om det heilt praktiske. Ikkje berre om frelse, men om milde vintrar.

Så åtvarar han igjen: Om nokon seier, sjå, her er Messias, så tru det ikkje. Og han sluttar med ei enkel setning: Eg har sagt dykk alt på førehand.

Det er ikkje eit løfte om at det skal bli lett. Det er eit løfte om at han visste, og at han har sagt det.

Sjå nøye etter

Kven blir nemnde i Jesu ord om flukta? Kva bed han dei be om, og kva åtvarar han mot?

Til ettertanke

Kva lærer Jesu praktiske omsorg meg om kva eg kan be for?

Saman

Korleis kan vi støtta menneske på flukt og familiar i naud?

Lev det ut

Be for eit konkret praktisk behov hjå menneske i ei krise. Gje hjelp gjennom ei påliteleg ordning om du har høve.

Gå inn i forteljinga

Språket blir stort og alvorleg. Midt i det som blir rista, talar Jesus om Menneskesonen og om å samla dei utvalde.

Kommentar

Så skiftar språket. Sola skal myrkna, månen skal ikkje gje lys, stjernene skal falla frå himmelen. Og då skal dei sjå Menneskesonen koma i skyene med stor makt og herlegdom.

Eg les ikkje dette som ei skildring eg kan teikna eller rekna på. Eg les det som eit bilete av at alt det som har gjeve lys og orden, ein gong skal slokna. Og nett då kjem han.

Det som rører meg mest, er den siste setninga. Han skal senda ut englane og samla sine utvalde frå dei fire vindane, frå enden av jorda til enden av himmelen.

Samla. Det er det han gjer. Ikkje spreia, ikkje skilja ut, men samla. Frå alle kantar. Dei som er spreidde, dei som har gått seg bort, dei som bur langt borte frå kvarandre.

Eg har vener over heile verda. Menneske eg har bede saman med i andre land, på andre språk. Mange av dei har eg ikkje sett på mange år. Nokre vil eg aldri sjå att her. Men eg trur på den samlinga. Ein dag skal vi stå saman.

Sjå nøye etter

Kva seier Jesus om Menneskesonen, og kor vidt femner samlinga av dei utvalde?

Til ettertanke

Kva håp gjev det meg at Jesus skal samla sitt folk frå alle kantar?

Saman

Korleis kan håpet om denne samlinga styrkja fellesskapet vårt med kristne i andre land?

Lev det ut

Be for eit kristent fellesskap i eit anna land. Ta gjerne kontakt med nokon du kjenner, og gje ei oppmuntring.

Gå inn i forteljinga

Jesus bruker fikentreet til å læra læresveinane å sjå. Les også den faste lovnaden han gjev om orda sine.

Kommentar

Lær av fikentreet, seier Jesus. Når greinene blir mjuke og det skyt blad, veit de at sumaren er nær.

Eg merkar meg at det er eit fikentre att. Nokre dagar før forbanna han eit fikentre som hadde blad utan frukt. No brukar han eit anna som eit teikn på håp. Same treet, men eit anna bilete. Det eine visnar. Det andre spring ut.

Eg har levd heile livet i eit land der våren kjem seint og brått. Ein dag er alt grått, og så ein morgon står bjørkene med den første lysegrøne slørkanten. Ein veit ikkje heilt når det skjer. Men ein veit at det skjer. Og når det skjer, veit ein at sumaren er på veg.

Så seier Jesus eit ord som har vore eit fast punkt for meg i mange år: Himmel og jord skal forgå, men orda mine skal ikkje forgå.

Steinane i tempelet skulle falla. Sol og måne skulle myrkna. Men orda hans skal stå. Eg har ikkje så mykje anna å byggja på. Og eg har ikkje trunge noko anna.

Sjå nøye etter

Kva lærer Jesus gjennom årstidene, og kva seier han skal stå når himmel og jord forgår?

Til ettertanke

Kva ord frå Jesus har vorte eit fast punkt for meg?

Saman

Korleis kan vi hjelpa kvarandre til å byggja på Jesu ord når mykje er usikkert?

Lev det ut

Skriv ned eitt ord frå Jesus og ta det med inn i dagen. Be om hjelp til å handla etter det.

Gå inn i forteljinga

Jesus seier at ingen kjenner dagen eller timen, og fortel om tenarar som har fått kvar sitt arbeid. Les oppmodinga til å vaka som eit ord til deg.

Kommentar

Men den dagen eller timen kjenner ingen, ikkje englane i himmelen, ikkje Sonen, berre Faderen.

Det er ei setning eg er glad for. Om ikkje Sonen visste, treng heller ikkje eg vita. Og eg treng ikkje vera redd for å ikkje vita.

Så fortel Jesus om ein mann som reiser utanlands. Han gjev tenarane sine fullmakt, kvar sitt arbeid, og seier til dørvaktaren at han skal vaka.

Kvar sitt arbeid. Å vaka er ikkje å sitja og stirra mot horisonten. Det er å gjera det ein har fått, trufast, dag etter dag.

Herren kan koma om kvelden, ved midnatt, når hanen gal, eller om morgonen. Eg har lagt merke til at det er nett dei timane som kjem i dei neste kapitla. Om kvelden et Jesus måltidet med læresveinane. Ved midnatt ber han i Getsemane medan dei søv. Når hanen gal, fornektar Peter han. Om morgonen blir han ført til Pilatus.

Det er som om Markus seier: Vakinga er ikkje berre for ein fjern framtid. Ho gjeld dei næraste timane òg. Og læresveinane sovna.

Eg er ikkje ung lenger. For meg har vakinga vorte noko stillare enn ho var. Det handlar mindre om store forventningar og meir om å vera trufast i det vesle. Å be om morgonen. Å vera vaken for dei eg møter. Å ikkje sovna for det han har gjeve meg å gjera.

Det eg seier til dykk, seier eg til alle: Vak!

Sjå nøye etter

Kven kjenner dagen og timen? Kva får tenarane, og kva seier Jesus til alle?

Til ettertanke

Kva arbeid og kva menneske har Gud lagt framfor meg no?

Saman

Korleis kan vi hjelpa kvarandre til å vera vakne og trufaste i kvardagen?

Lev det ut

Gjer ei oppgåve du veit Gud har gjeve deg, med merksemd og omsorg. Be om å vera vaken for menneska du møter.